Kıdem ve İhbar Tazminatı Hesaplama Rehberi (2026)

İşten ayrılırken ya da çıkarılırken Türkiye'de çalışanın aklına gelen ilk soru nettir: "Ne kadar kıdem ve ihbar alacağım?" İki tazminat da aynı yerden doğar gibi görünse de farklı şartlar, farklı vergi rejimleri ve farklı hesaplama mantıkları taşır. Bu rehber, 4857 sayılı İş Kanunu çerçevesinde 2026 tavanı ve güncel vergi dilimleriyle her iki tazminatı adım adım açıklıyor.

Kıdem ve İhbar Farkı Nedir?

• Kıdem tazminatı: Çalışanın işyerindeki geçmiş hizmetinin karşılığıdır. En az 1 yıl kıdem ve belirli fesih sebepleri gerekir. Gelir vergisinden muaftır, yalnızca damga vergisi kesilir.
• İhbar tazminatı: İş sözleşmesi feshedilmeden önce karşı tarafa haber verme (ihbar) süresinin karşılığıdır. Süreye uyulmadığında bu süre kadar ücret tazminat olarak ödenir. Ücret niteliğindedir, kümülatif gelir vergisi ve damga vergisi kesilir.

Kıdem Tazminatı Nasıl Hesaplanır?

Formül basittir ama "giydirilmiş brüt" ve "tavan" iki kritik kavramdır:

Kıdem Brüt  = min(Giydirilmiş Brüt, Kıdem Tavanı) × Toplam Yıl
Kıdem Net   = Kıdem Brüt − Damga Vergisi (binde 7,59)

Giydirilmiş brüt, aylık brüt maaşa şunların eklenmesiyle bulunur: nakdi yol yardımı, nakdi yemek yardımı, yıllık ikramiyenin 1/12'si ve düzenli ödenen diğer ek ödemeler. Ayni yardımlar (yemek kartı, servis) Yargıtay uygulamalarında giydirilmiş brüte dahil edilmez.

Kıdem tavanı yılda iki kez (Ocak–Haziran, Temmuz–Aralık) Hazine ve Maliye Bakanlığı tebliğiyle güncellenir. Tavanın üzerinde brüt alanlarda kıdem, tavan değeriyle sınırlanır.

Kim Kıdem Alır?

Hak doğuran durumlar:

• İşverenin haksız feshi
• İşçinin haklı nedenle feshi (sağlık, mobbing, maaş ödenmemesi, zorlayıcı sebep)
• Kadın çalışanın evlilik nedeniyle 1 yıl içinde feshi
• Askerlik nedeniyle fesih
• Emeklilik hakkı kazanma
• Çalışanın ölümü (mirasçılarına)

Hak doğurmayan durumlar:

• Haklı neden göstermeden istifa
• İşverenin İş K. m.25/II kapsamında ahlâk ve iyi niyet kurallarına aykırı fiil nedeniyle feshi
• 1 yıldan kısa kıdem
• Deneme süresi içinde fesih

Örnek: 5 Yıl Kıdemli, 45.000 TL Giydirilmiş Brüt

İhbar Tazminatı Nasıl Hesaplanır?

İhbar Süresi (hafta) × 7 × Günlük Giydirilmiş Brüt = İhbar Brüt
Gelir Vergisi (kümülatif dilim) + Damga Vergisi düşülerek Net bulunur

İhbar Süreleri (İş K. m.17)

İş sözleşmesi veya TİS ile artırılabilir, kısaltılamaz.

"Sabit %15 Vergi" Yanılgısı

Çoğu hesaplayıcı ihbar tazminatına %15 sabit gelir vergisi uygular. Bu hatalıdır. İhbar tazminatı ücret niteliğindedir; çalışanın yıl içinde biriken gelir vergisi matrahının üzerine eklenerek o tarihteki dilimle vergilendirilir. Uzun kıdemli, yüksek brütlü çalışanlarda fark %30'a varabilir.

Aracı kullanırken önceki aylar kümülatif matrahı alanına o yıl içindeki toplam ücret matrahınızı girmeniz, doğru dilim oranının seçilmesini sağlar.

Kim İhbar Alır?

İhbar tazminatı yalnızca işverenin haksız bildirimsiz feshinde işçiye ödenir. Evlilik, askerlik, emeklilik, haklı nedenle fesih, istifa gibi işçi kaynaklı ayrılmalarda ihbar doğmaz. Bildirimsiz istifa eden işçi ise işverene ihbar süresi kadar tazminat ödemek zorundadır (İş K. m.17/son).

İki Tazminat Birden Alınır mı?

İşverenin haksız bildirimsiz feshinde hem kıdem hem ihbar birlikte alınır. Örneğin 5 yıl kıdemli bir çalışan:

• Kıdem: 5 × giydirilmiş brüt (tavanla sınırlı) − damga vergisi
• İhbar: 8 hafta × günlük giydirilmiş × 7 − kümülatif gelir vergisi − damga vergisi

Kıdem gelir vergisinden muaf, ihbar ise değildir. Bu yüzden aynı kaba tutarlar görünse de nete gidildiğinde kıdem daha avantajlıdır.

Sık Yapılan Hatalar

• Ayni yardımları giydirilmiş brüte dahil etmek. Servis, yemek kartı, lojman gibi ayni yardımlar kıdem matrahına girmez.
• Yıllık ikramiyeyi yıllık olarak eklemek. İkramiyenin 1/12'si aylık brüte dahil edilmelidir.
• İhbar süresi yerine tazminat verildiğinde iş arama iznini talep etmemek. Bildirimli fesihlerde süre içinde iş arama izni hakkı vardır.
• Kıdem tavanını 1 yıllık toplam olarak algılamak. Tavan, aylık brüt üst sınırıdır; her yıl için bu tavan değerinin 30 günlük karşılığı ödenir.
• İstifada ihbar beklemek. İşçinin kendi isteğiyle ayrılmasında ihbar tazminatı doğmaz.

Pratik Öneriler

• Fesihten önce son 1 yılın bordrolarını saklayın; giydirilmiş brütün hesabı için nakdi yol ve yemek yardımı tutarları bu bordrolarla ispat edilir.
• Evlilik nedeniyle ayrılacaksanız, evlilik cüzdanı tarihinden itibaren 1 yıl içinde feshi yazılı olarak bildirin — hak düşürücü süre vardır.
• İhbar süresini bildirimli fesih olarak kullanmak mı yoksa tazminat olarak almak mı; çalışan için çoğu zaman "ihbar süresine uymadan tazminat" daha kârlıdır çünkü yeni işe hemen başlayabilirsiniz.
• iskonto.co üzerinden Kıdem Tazminatı Hesaplama ve İhbar Tazminatı Hesaplama araçlarıyla iki tutarı yan yana görüp toplam beklenen net tazminatınızı görebilirsiniz.

Kaynaklar

• 4857 Sayılı İş Kanunu (özellikle m.17, m.24, m.25, m.120)
• 1475 Sayılı İş Kanunu m.14 (kıdem tazminatı, hâlâ yürürlükte)
• 193 Sayılı Gelir Vergisi Kanunu m.25/7 (kıdem istisnası)
• Hazine ve Maliye Bakanlığı Kıdem Tazminatı Tavanı Tebliği (yılda 2 kez)

Bu rehberdeki hesaplar tahmini nitelikdedir. Uyuşmazlık veya resmi işlemler için mutlaka iş hukuku uzmanı avukata ve mali müşavire başvurun.